{"id":2565,"date":"2021-06-23T16:37:30","date_gmt":"2021-06-23T14:37:30","guid":{"rendered":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/?p=2565"},"modified":"2021-06-23T16:37:31","modified_gmt":"2021-06-23T14:37:31","slug":"antypedagogika-co-to-jest-na-czym-polega-przedstawiciele","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/antypedagogika-co-to-jest-na-czym-polega-przedstawiciele\/","title":{"rendered":"Antypedagogika &#8211; co to jest i na czym polega?"},"content":{"rendered":"\n<p>Antypedagogika to nurt pedagogiczny, kt\u00f3ry postuluje prawo dziecka do samostanowienia we wszystkich obszarach \u017cycia i sprzeciwia si\u0119 wychowaniu w tradycyjnej formie. Sprawd\u017a, jacy s\u0105 jego g\u0142\u00f3wni przedstawiciele, a tak\u017ce poznaj stanowiska zwolennik\u00f3w i przeciwnik\u00f3w antypedagogiki. <\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Antypedagogika &#8211; co to jest?<\/h2>\n\n\n\n<p>Antypedagogika to nurt pedagogiczny, edukacyjny i kulturowy, kt\u00f3ry powsta\u0142 w latach 70. XX wieku w Stanach Zjednoczonych. Sprzeciwia si\u0119 on wychowaniu rozumianemu jako podporz\u0105dkowanie dziecka autorytetowi osoby doros\u0142ej, kt\u00f3ra kszta\u0142tuje jego osobowo\u015b\u0107 wobec narzuconego z g\u00f3ry wzorca. <strong>Antypedagogika <\/strong>akcentuje godno\u015b\u0107 oraz prawo m\u0142odego cz\u0142owieka do samostanowienia we wszystkich obszarach \u017cycia. Wed\u0142ug niej relacja dziecka i doros\u0142ego powinna opiera\u0107 si\u0119 na partnerskim dialogu. Rol\u0105 pedagoga jest zatem nie wychowywanie, ale wspieranie dziecka w jego samodzielnych wyborach i poszukiwaniach. Jeden z g\u0142\u00f3wnych przedstawicieli i propagator\u00f3w tego nurtu, powiedzia\u0142:<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p><em>Ten, kto szanuje m\u0142odego cz\u0142owieka i traktuje go w spos\u00f3b wolny od intencji wychowawczych, ma postaw\u0119 pe\u0142nego poszanowania jego humanum i postaw\u0119 przyja\u017ani, temu otwiera si\u0119 nowy \u015bwiat, \u015bwiat ludzi samodzielnie stanowi\u0105cych o sobie.<\/em><\/p><\/blockquote>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Antypedagogika &#8211; przedstawiciele<\/h3>\n\n\n\n<p>Terminu <em>antypedagogika <\/em>po raz pierwszy u\u017cy\u0142 niemiecki pedagog Heinrich Kupffer w swojej ksi\u0105\u017cce \u201eAntypsychiatria a antypedagogika\u201d. Z kolei za prekursora tego nurtu uwa\u017ca si\u0119 Ekkeharda von Braunm\u00fchla, niezale\u017cnego publicyst\u0119 i autora eseju \u201eAntypedagogika. Studium na rzecz odrzucenia wychowania \u201d, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 najwa\u017cniejszym dzie\u0142em na temat antypedagogiki nie tylko w Niemczech, ale r\u00f3wnie\u017c na ca\u0142ym \u015bwiecie. Pozosta\u0142ymi <strong>przedstawicielami antypedagogiki <\/strong>w formie radykalnej, czyli tzw. czarnej pedagogiki s\u0105:<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>Hubertus von Sch\u00f6nebeck &#8211; niemiecki filozof, autor wielu ksi\u0105\u017cek o tematyce postpedagogicznej, za\u0142o\u017cyciel Stowarzyszenia \u201ePrzyja\u017a\u0144 z Dzie\u0107mi\u201d oraz propagator koncepcji amication polegaj\u0105cej na pozytywnym stosunku do siebie, innych ludzi i \u015bwiata,<\/li><li>Richard Farson &#8211; ameryka\u0144ski psycholog i pedagog,<\/li><li>Jon Holt &#8211; ameryka\u0144ski pedagog, pisarz, krytyk szko\u0142y powszechnej, propagator nauczania domowego oraz ojciec <a href=\"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/unschooling-co-to-jest-na-czym-polega-wady-zalety\/\">unschoolingu<\/a>.<\/li><li>Alice Miller &#8211; szwajcarska psychoanalityk i psycholog, kt\u00f3ra w swoich badaniach porusza\u0142a temat mechanizmu przemocy w metodach wychowawczych oraz jego destrukcyjnego wp\u0142ywu na dziecko,<\/li><li>Andreas Gruschka &#8211; niemiecki pedagog.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Antypedagogika w Polsce<\/h3>\n\n\n\n<p>Antypedagogika trafi\u0142a do Polski w 1985 roku, kiedy Horst Widmann, profesor z Uniwersytetu w Giessen wyg\u0142osi\u0142 wyk\u0142ad na jej temat na Uniwersytecie \u0141\u00f3dzkim. Cykl wyk\u0142ad\u00f3w wyg\u0142osi\u0142 r\u00f3wnie\u017c Hubertus von Sch\u00f6nebeck w 1990 roku. Dzi\u0119ki temu polscy psychologowie, pedagogowie i studenci mogli bezpo\u015brednio zetkn\u0105\u0107 si\u0119 z za\u0142o\u017ceniami nowego nurtu. Prekursorem <strong>antypedagogiki w Polsce<\/strong> by\u0142 Janusz Korczak, pedagog, lekarz i tw\u00f3rca systemu wychowawczego opartego na d\u0105\u017ceniach i potrzebach najm\u0142odszych (<a href=\"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/pedagogika-korczaka-zalozenia-metody-wychowawcze-wady-i-zalety\/\">pedagogiki korczakowskiej<\/a>).<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Antypedagogika &#8211; za\u0142o\u017cenia <\/h2>\n\n\n\n<p>W wychowaniu tradycyjnym doro\u015bli nie uznaj\u0105 racji dziecka, ale narzucaj\u0105 mu swoje w\u0142asne pod pretekstem dzia\u0142ania \u201edla jego dobra\u201d. Nie staj\u0105 r\u00f3wnie\u017c po stronie m\u0142odego cz\u0142owieka i \u017c\u0105daj\u0105, aby wyrzek\u0142 si\u0119 w\u0142asnego punktu widzenia i pos\u0142usznie przyj\u0105\u0142 ich pogl\u0105dy. To wszystko sprawia, \u017ce dziecko staje si\u0119 bezbronne, cierpi, nie ma dok\u0105d uciec, a w \u017cyciu doros\u0142ym akceptuje stosunki, kt\u00f3re rani\u0105 jego godno\u015b\u0107 oraz wp\u0142ywaj\u0105 negatywnie na zdrowie. Jest on r\u00f3wnie\u017c w stanie post\u0119powa\u0107 wbrew w\u0142asnemu sumieniu, t\u0142umi\u0107 uczucia i dostosowywa\u0107 si\u0119 do czyich\u015b oczekiwa\u0144, o ile zostanie przekonany, \u017ce to dla jego dobra.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Zwolennicy antypedagogiki odrzucaj\u0105 wychowanie poj\u0119te w ten spos\u00f3b. Najwa\u017cniejsz\u0105 dewiz\u0105, a zarazem g\u0142\u00f3wnym za\u0142o\u017ceniem tego nurtu jest \u201eWspiera\u0107, a nie wychowywa\u0107\u201d. Jakie jeszcze s\u0105 <strong>za\u0142o\u017cenia antypedagogiki<\/strong>?<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Prawo dziecka do samostanowienia o sobie<\/h3>\n\n\n\n<p>W my\u015bl wy\u017cej wymienionej zasady, dziecko nie musi by\u0107 wychowywane przez innych. Nale\u017cy odda\u0107 mu wolno\u015b\u0107 samodecydowania o sobie, poniewa\u017c tylko ono wie, co jest dla niego najlepsze. Antypedagogika sprowadza rol\u0119 wychowawcy do przewodnika, kt\u00f3ry powinien ufa\u0107 dziecku, przestrzega\u0107 jego praw, wspiera\u0107 je w jego wyborach, tolerowa\u0107 uczucia oraz szanowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Odrzucenie stosunk\u00f3w g\u00f3ra-d\u00f3\u0142 mi\u0119dzy rodzicami a dzie\u0107mi <\/h3>\n\n\n\n<p>Chodzi o r\u00f3wnouprawnienie m\u0142odego cz\u0142owieka i wspieranie go. Antypedagogika zak\u0142ada, \u017ce relacja rodzica i dziecka powinna polega\u0107 na wzajemnym oddzia\u0142ywaniu i wsp\u00f3\u0142istnieniu, gdzie osoba doros\u0142a stwarza dogodne warunki do rozwoju, zdobywania niezb\u0119dnych umiej\u0119tno\u015bci, tworzenia wi\u0119zi z innymi lud\u017ami, utrwalania wiary w siebie oraz zdobywania \u017cyciowego do\u015bwiadczenia. Doro\u015bli i dzieci s\u0105 sobie r\u00f3wni. <\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Przyja\u017a\u0144 doros\u0142ego z dzieckiem<\/h3>\n\n\n\n<p>Antypedagodzy proponuj\u0105, aby rodzice traktowali dzieci tak, jak swoich doros\u0142ych przyjaci\u00f3\u0142, na kt\u00f3rych zdrowiu i szcz\u0119\u015bciu im zale\u017cy. Powinni zatem szanowa\u0107 zdanie m\u0142odego cz\u0142owieka, pozwala\u0107 mu by\u0107 sob\u0105, nie usi\u0142owa\u0107 go zmienia\u0107, nie narzuca\u0107 mu w\u0142asnego punktu widzenia oraz zdoby\u0107 jego zaufanie.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Walk\u0119 o prawa dzieci<\/h3>\n\n\n\n<p>W spo\u0142ecze\u0144stwie tradycyjnym dziecko nie jest traktowane jako pe\u0142nowarto\u015bciowy cz\u0142owiek, zatem nie przys\u0142uguj\u0105 mu podstawowe prawa cz\u0142owieka, poza prawem do \u017cycia. Antypedagodzy postuluj\u0105 walk\u0119 o prawa dzieci. W ksi\u0105\u017cce \u201ePrawa cz\u0142owieka dla dzieci. Ostatnia mniejszo\u015b\u0107\u201d z 1974 roku Richard Farson wymieni\u0142:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>prawo do samostanowienia,<\/li><li>prawo do swobodnego wyboru \u015brodowiska \u017cycia &#8211; chodzi o pomoc instytucji pa\u0144stwowych w opuszczenia \u015brodowiska, kt\u00f3re wyrz\u0105dza dziecku krzywd\u0119, <\/li><li>prawo do wiedzy,<\/li><li>prawo do \u017cycia bez kar cielesnych,<\/li><li>prawo do samowychowania,<\/li><li>prawo do \u015brodowiska wyposa\u017conego adekwatnie do potrzeb i mo\u017cliwo\u015bci psychorozwojowych,<\/li><li>prawo do wolno\u015bci seksualnej  &#8211; jej celem jest wprowadzenie edukacji seksualnej, aby dzieci mog\u0142y zdobywa\u0107 wiedz\u0119 w tym zakresie,<\/li><li>prawo do dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej &#8211; mowa o  mo\u017cliwo\u015bci podejmowania pracy, zarabiania i  niezale\u017cno\u015bci finansowej,<\/li><li>prawo do wp\u0142ywu na \u017cycie polityczne &#8211; Farson postuluje zniesienie granic wiekowych w odniesieniu do biernego i czynnego prawa wyborczego, a by dzieci mog\u0142y g\u0142osowa\u0107, tworzy\u0107 partie, a nawet zajmowa\u0107 stanowiska pa\u0144stwowe. Wszystko przez to, \u017ce stanowi\u0105 one \u2153 populacji, a s\u0105 niewidzianymi obywatelami.<\/li><\/ul>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Antypedagogika a pedagogika <\/h2>\n\n\n\n<p>Antypedagogika i pedagogika bez w\u0105tpienia r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie. Po pierwsze, antypedagogika traktuje dziecko jako podmiot, a nie przedmiot. Postuluje ona r\u00f3wnie\u017c relacje partnerskie z nauczycielem, podczas gdy w pedagogice jego autorytet jest najwa\u017cniejszy. Antypedagodzy postrzegaj\u0105 dziecko jako jednostk\u0119 r\u00f3wn\u0105 doros\u0142ym, za\u015b pedagodzy jako istot\u0119, kt\u00f3ra nie jest w pe\u0142ni ukszta\u0142towana i nale\u017cy nauczy\u0107 j\u0105 wszystkiego od pocz\u0105tku. Pierwszy nurt postuluje wspieranie m\u0142odego cz\u0142owieka w jego problemach, a drugi &#8211; wpajanie mu cel\u00f3w, warto\u015bci i norm. Antypedagogika propaguje zaufanie do dziecka i pozwolenie mu na samodzielne podejmowanie decyzji, za\u015b pedagogika stawia rodzica w roli osoby nadrz\u0119dnej, kt\u00f3ra ma prawo kszta\u0142towa\u0107 jego \u015bwiatopogl\u0105d na wz\u00f3r w\u0142asnego. <\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Antypedagogika &#8211; wady i zalety<\/h2>\n\n\n\n<p>Istniej\u0105 zar\u00f3wno przeciwnicy, jak i zwolennicy antypedagogiki. Charakterystyka ich stanowisk zosta\u0142a opisana poni\u017cej. <\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Wady antypedagogiki<\/h3>\n\n\n\n<p>Przeciwnicy antypedagogiki uwa\u017caj\u0105, \u017ce nurt ten zabrania rodzicom decydowa\u0107 o swoich pociechach oraz ka\u017cde bezkrytycznie przyjmowa\u0107 ka\u017cd\u0105, nawet najbardziej irracjonaln\u0105 decyzj\u0119 dziecka, a co za tym idzie, przyczynia si\u0119 do upadku autorytetu rodzica. Nie zgadzaj\u0105 si\u0119 oni r\u00f3wnie\u017c z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 udzia\u0142u m\u0142odych ludzi w g\u0142osowaniach i innych sprawach, kt\u00f3re dotycz\u0105 \u017cycia, polityki czy religii. Ich zdaniem dzieci nie powinny mie\u0107 swobodnego dost\u0119pu do informacji, kt\u00f3re s\u0105 dost\u0119pne tylko dla doros\u0142ych (np. pornografii, akt medycznych). Kategorycznie sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce swobodnemu podejmowania przez nie pracy, obj\u0119cia ich takim samym wymiarem sprawiedliwo\u015bci jak doros\u0142ych oraz posiadaniu pe\u0142nej odpowiedzialno\u015bci za swoje wykszta\u0142cenie. <\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Krytyka antypedagogiki<\/strong> dotyczy tak\u017ce jej pejoratywnych okre\u015ble\u0144 na tradycyjne wychowanie, takich jak m.in. \u201etendencyjni faszy\u015bci\u201d (w odniesieniu do pedagog\u00f3w), \u201epranie m\u00f3zgu\u201d, \u201epsychiczne tortury\u201d, \u201ema\u0142y mord\u201d (w odniesieniu do wszystkich aspekt\u00f3w wychowawczych), czy \u201ewojna wychowawcza\u201d (w odniesieniu do relacji mi\u0119dzypokoleniowych). Poza tym, przeciwnicy antypedagogiki nie zgadzaj\u0105 si\u0119 m.in. ze zbyt kole\u017ce\u0144skimi relacjami nauczycieli i uczni\u00f3w. Ich zdaniem prowadzi to do os\u0142abienia autorytetu nauczyciela oraz utraty szacunku do niego. Warto jednak podkre\u015bli\u0107, \u017ce swobodne, partnerskie relacje z uczni\u00f3w i nauczycieli mog\u0105 przynie\u015b\u0107 du\u017co dobrego, co widoczne jest w <a href=\"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/system-szkolnictwa-w-finlandii-etapy-rok-szkolny-system-oceniania\/\">szko\u0142ach w Finlandii<\/a> oraz Stanach Zjednoczonych.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Zalety antypedagogiki<\/h3>\n\n\n\n<p>Negatywne cechy antypedagogiki to tylko jedna strona medalu. Istniej\u0105 bowiem pozytywne aspekty tego nurtu. Zwolennicy antypedagogiki postuluj\u0105 szacunek do dzieci i  wspieranie ich w samorozwoju, interesuj\u0105 si\u0119 ich uczuciami oraz doznaniami, a tak\u017ce krytykuj\u0105 stosowanie kar, warto\u015bciowanie i ocenianie. Poza tym dostrzegaj\u0105 oni w m\u0142odych ludziach cz\u0142owiecze\u0144stwo.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>A co Ty uwa\u017casz na temat antypedagogiki? Podziel si\u0119 swoj\u0105 opini\u0105 w komentarzu! ?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Antypedagogika to nurt pedagogiczny, kt\u00f3ry postuluje prawo dziecka do samostanowienia we wszystkich obszarach \u017cycia i sprzeciwia si\u0119 wychowaniu w tradycyjnej formie. Sprawd\u017a, jacy s\u0105 jego g\u0142\u00f3wni przedstawiciele, a tak\u017ce poznaj stanowiska zwolennik\u00f3w i przeciwnik\u00f3w antypedagogiki. Antypedagogika &#8211; co to jest? Antypedagogika to nurt pedagogiczny, edukacyjny i kulturowy, kt\u00f3ry powsta\u0142 w latach 70. XX wieku w<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2566,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"amp_status":"","footnotes":""},"categories":[29],"tags":[],"class_list":{"0":"post-2565","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-edukacja"},"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2565","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2565"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2565\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2571,"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2565\/revisions\/2571"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2566"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2565"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2565"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/policealna.gowork.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2565"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}